Dzierzyk

 

Dzierzyk

Dzierzyki to niewielkie ptaki z rodziny dzierzbowatych (łac. Laniidae). W Polsce najczęściej spotyka się kilka gatunków należących do rodzaju Lanius. Są znane z nietypowego zwyczaju nadziewania zdobyczy na ciernie lub drut kolczasty.

5

Gatunki występujące w Polsce

Najczęściej spotykane są:

• Gąsiorek – najliczniejszy dzierzyk w Polsce.
• Srokosz – większy, występuje także zimą.
• Dzierzba siwa – bardzo rzadka, liczebność silnie spadła.
• Rycyk – wyjątkowo rzadki gość w Polsce.

Występowanie

Dzierzyki zamieszkują:

• skraje lasów,
• zakrzewienia śródpolne,
• łąki i pastwiska,
• tereny rolnicze z pojedynczymi krzewami i drzewami,
• wrzosowiska i nieużytki.

Gąsiorek przylatuje do Polski w kwietniu–maju i odlatuje pod koniec lata do Afryki. Srokosz może pozostawać w Polsce przez cały rok.

Zwyczaje

Najbardziej charakterystyczne zachowania:

• polują z czatowni (słupków, gałęzi, płotów),
• chwytają owady, jaszczurki, małe gryzonie i drobne ptaki,
• nadziewają zdobycz na ciernie, kolce lub drut kolczasty, tworząc „spiżarnie”,
• są terytorialne i bronią swojego rewiru.

Rozmnażanie

• Gniazdo budują zwykle w gęstych krzewach (głóg, tarnina, dzika róża).
• Samica składa najczęściej 4–7 jaj.
• Wysiadywanie trwa około 14–16 dni.
• Młode opuszczają gniazdo po około 2 tygodniach.
• Rodzice karmią pisklęta głównie owadami.

Ciekawostki

„Ptak-rzeźnik”

Dzierzyki nazywa się czasem „ptakami-rzeźnikami”, ponieważ magazynują zdobycz nabitą na kolce.

Doskonały wzrok

Potrafią dostrzec dużego owada lub małego gryzonia z odległości kilkudziesięciu metrów.

Mały drapieżnik

Mimo niewielkich rozmiarów są odważne i potrafią przepędzać znacznie większe ptaki.

Pożyteczne dla rolnictwa

Zjadają wiele szkodników upraw, m.in. chrząszcze, szarańczaki i gryzonie.

Czym dokarmiać?

Dzierzyki bardzo rzadko korzystają z typowych karmników. Jeśli chcesz pomóc im w swoim otoczeniu:

• pozostawiaj naturalne zakrzewienia (głóg, tarnina, dzika róża),
• nie stosuj nadmiernie środków owadobójczych,
• twórz łąki kwietne przyciągające owady,
• można wykładać suszone owady (np. mączniki) w miejscach osłoniętych.

Nie podaje się im zwykle:

• chleba,
• kaszy,
• ziaren dla wróbli i sikor.

Dzierzyki są przede wszystkim mięsożerne i owadożerne, dlatego najważniejsze jest zapewnienie im naturalnej bazy pokarmowej, a nie klasycznego karmnika.